VAT to podatek, który nie odpuszcza. Ledwo przedsiębiorcy poukładali sobie w głowie KSeF i nowy limit zwolnienia podmiotowego, a tu już na horyzoncie widać kolejną falę zmian – zaplanowaną na 1 stycznia 2027 roku. Część z nich dotyczy dużych firm i importerów. Ale kilka kwestii jest ważna dla niemal każdego, kto rozlicza VAT i warto wiedzieć o nich z wyprzedzeniem, żeby nie gonić terminów w ostatnim tygodniu grudnia.
Uwaga przed lekturą: opisane poniżej zmiany wynikają z projektu nowelizacji ustawy o VAT. Część przepisów może jeszcze ulec modyfikacji w procesie legislacyjnym. Zawsze warto zweryfikować ostateczny kształt regulacji z biurem rachunkowym przed podjęciem decyzji.
Odpowiedzialność solidarna – nowa lista usług
To zmiana, która może zaskoczyć firmy nabywające usługi niematerialne. Projekt wprowadza rozszerzoną odpowiedzialność solidarną nabywcy za VAT dostawcy przy określonych usługach: doradczych, zarządczych, reklamowych, księgowych, badania rynku i niektórych kadrowych.
Mechanizm działa tak: jeśli firma, której zlecasz te usługi, nie odprowadzi VAT-u do urzędu, ty – jako nabywca – możesz zostać pociągnięty do odpowiedzialności. Odpowiedzialność solidarna uruchamia się, gdy:
- jedna faktura przekracza 15 000 zł brutto, lub
- miesięczne zakupy od jednego dostawcy przekraczają 50 000 zł netto.
Jedynym sposobem, żeby się przed nią zabezpieczyć, jest płatność w mechanizmie podzielonej płatności (split payment). Jeśli zapłacisz split paymentem, odpowiedzialność solidarna Cię nie dotyczy.
Co to oznacza w praktyce? Jeśli korzystasz z zewnętrznych usług: agencji reklamowej, firmy doradczej, zewnętrznego biura rachunkowego lub innych dostawców usług niematerialnych i płacisz za nie powyżej wskazanych kwot – warto już teraz sprawdzić, czy Twój system rozliczeń obsługuje split payment i czy jest gotowy na ten scenariusz.
Skład VAT – nowe możliwości dla firm handlujących towarami
Od 2027 roku pojawi się nowa procedura: skład VAT (ang. VAT warehouse). To opcjonalne rozwiązanie skierowane przede wszystkim do firm, które importują towary lub prowadzą obrót między krajami UE.
Zasada działania: towary umieszczone w składzie VAT korzystają ze stawki 0% VAT – podatek nie jest naliczany przy przyjęciu towaru do składu, lecz dopiero w momencie jego wyprowadzenia (sprzedaży lub przekazania do dalszego obrotu). To narzędzie poprawiające płynność finansową przy obrotach hurtowych i importowych.
Dla zdecydowanej większości małych firm prowadzących lokalną działalność usługową lub handlową ta zmiana jest neutralna. Ale jeśli importujesz towary lub jesteś dystrybutorem – warto zapytać biuro rachunkowe, czy skład VAT może być dla Ciebie korzystny.
Mniej papierologii – zmiany, które ułatwią życie
Wśród planowanych zmian na 2027 rok jest kilka, które realnie uproszczą codzienne procedury dla małych i średnich firm:
Koniec VAT-Z przy zamknięciu firmy. Dziś, gdy likwidujesz działalność jako czynny podatnik VAT, musisz złożyć formularz VAT-Z. Od 2027 roku ten obowiązek ma zniknąć – urząd skarbowy odnotuje wyrejestrowanie na podstawie innych danych. Wyjątek: jeśli po zamknięciu JDG nadal prowadzisz inną działalność opodatkowaną VAT (np. najem prywatny), VAT-Z może być nadal wymagany.
Koniec z aktualizacją VAT-R przy zmianie urzędu skarbowego. Jeśli zmienisz adres zamieszkania i w związku z tym trafi Cię do innego naczelnika urzędu skarbowego, od 2027 roku nie będziesz musiał/musiała składać aktualizacji VAT-R wyłącznie z tego powodu. Urząd skarbowy przenosi Twoje dane samodzielnie.
Mniej danych w JPK_VAT. Projekt zakłada usunięcie z pliku JPK obowiązku raportowania podstawy opodatkowania przy imporcie usług i zakupach towarów zwolnionych. Mniej rubryk, mniej okazji do błędu przy wypełnianiu.
Historia statusu VAT kontrahenta do 5 lat wstecz. Już teraz możesz sprawdzić aktualny status kontrahenta w Wykazie Podatników VAT (Biała Lista). Od 2027 roku system ma pozwalać na sprawdzenie, czy kontrahent był zarejestrowany w konkretnym dniu w przeszłości – do 5 lat wstecz. To ważne narzędzie przy sporach dotyczących prawa do odliczenia VAT i należytej staranności.
Import i VAT – zmiany techniczne dla firm handlujących z zagranicą
Kilka zmian dotyczy importu towarów, głównie w zakresie uproszczeń proceduralnych:
- Firmy korzystające z uproszczonych procedur celnych będą mogły wykazywać VAT od importu w deklaracji uzupełniającej, a nie tylko w dokumencie celnym.
- VAT od importu można będzie rozliczać w tzw. rozliczeniu zamknięcia, co daje elastyczność przy rozliczeniach miesięcznych.
- Samochody nabywane wewnątrzwspólnotowo (z UE) nie będą już wymagały zapłaty VAT w ciągu 14 dni – zniknie też formularz VAT-23, zastąpiony elektroniczną informacją.
Co to oznacza dla Ciebie jako przedsiębiorcy z Siedlec?
Szczerość przede wszystkim: większość zmian VAT na 2027 rok to regulacje techniczne i proceduralne, które bardziej dotyczą firm z dużym obrotem, importerów i podmiotów handlujących hurtowo. Dla małej firmy usługowej albo JDG działającej lokalnie bezpośredni wpływ jest ograniczony.
Ale są trzy rzeczy, na które warto teraz zwrócić uwagę:
Po pierwsze – jeśli kupujesz usługi niematerialne na wyższe kwoty (doradztwo, reklama, outsourcing kadr), sprawdź czy Twój system płatności obsługuje split payment. To może być kwestia odpowiedzialności za cudze zaległości.
Po drugie – jeśli planujesz zamknięcie firmy w 2027 roku, część procedur wyrejestrowania z VAT będzie łatwiejsza. Warto to wiedzieć zawczasu.
Po trzecie – zmiany w JPK i możliwość weryfikacji historycznej statusu VAT kontrahenta to dobra wiadomość: mniej błędów formalnych, lepsza ochrona przy kontroli.
Podsumowanie
Rok 2027 przynosi kolejne zmiany w VAT – część upraszczająca, część wprowadzająca nowe mechanizmy. Nie ma tu jednej zmiany, która wywróciłaby do góry nogami funkcjonowanie typowej małej firmy. Ale jak zawsze w podatkach: diabeł tkwi w szczegółach, a niedopatrzenie formalne może kosztować więcej niż wynikałoby z wysokości samej transakcji.
Jeśli chcesz wiedzieć, które z tych zmian bezpośrednio Cię dotyczą – najlepiej porozmawiać o tym z biurem rachunkowym jeszcze w 2026 roku, kiedy na zmiany jest czas. W styczniu 2027 – może być za późno.
🔍 Masz pytania dotyczące swojej sytuacji księgowej? Zadzwoń lub odwiedź nasze biuro w Siedlcach – chętnie pomożemy Ci poukładać finanse i działać bez stresu.
📞 505 328 853 📍 ul. Bp. I. Świrskiego 25, 08-110 Siedlce
